Yaşam

 

Sessizlik Lütfen!

11.04.2017

Sessizlik Lütfen!
   


2011 yılında Finlandiyalı bir turizm acentesi, Finlandiya’ya ziyaretçi çekmek için sessizlik deneyiminin güzelliğini ön plana çıkarmayı tercih ederek, sessizliği bir pazarlama aracı olarak kullandı. Doğada tek başına olan figürleri gösteren kampanya fotoğraflarında “Sessizlik, Lütfen” sloganı kullanıldı. Kampanyanın ardındaki isimler şöyle açıklıyor, “Buranın gerçekten, boş, sessiz ve kimsenin pek konuşmadığı bir yer olduğunu söylemek yerine bunun güzel bir şey olduğunu göstermek istedik.”
 
V  Dünya giderek gürültülü bir hale geliyor, özellikle İstanbul, bitmeyen inşaatlarla devasa bir şantiyeyi anımsatırken buna trafik, medya gibi birçok gürültü kaynağı da ekleniyor. Bu rahatsız eden seslerden uzaklaşmak müzik büyük bir yardım sunsa da her zaman en uygun sığınak değil, çünkü beynin sadece sessizliğe çok ihtiyacı var, sessizlik beyin için çok önemli ve ona çok iyi geliyor.
 
2013 yılında Brain dergisinde yayınlanan bir araştırmada deney fareleri, farklı türde ve sürelerde gürültülere ve sessizliğe maruz bırakıldı. Sessizlikte tutulan fareler, kontrol grubundaydı. Ve deney sonuçları araştırmayı yürütenleri oldukça heyecanlandırdı. Çünkü günde 2 saat sessizliğe bırakılan farelerin beyinlerindeki hipokampüs (beynin hafıza, duygu ve öğrenmeyle ilgili) bölümünde yeni hücrelerin geliştiği gözlemlendi.
 
Beyinde yeni hücrelerin üretilmesi illa ki çok büyük bir sağlık göstergesi olarak gösterilmese de bu deneyde ortaya çıkan yeni hücrelerin işlev gören nöronlar haline geldiği belirtiliyor. Bunun anlamı şu; sessizlik beyni besliyor.
 
Bir başka araştırmaya göre de sessizlik yani dinlenme anlarında beyin bilgiyi işleyip değerlendiriyor. Ayrıca gürültüye maruz kalmamak, yaratıcılığı da geliştiriyor. Diğer taraftan, sessizliğin etkisi fiziksel olarak da görülebiliyor; stres hormonu seviyeleri düşüyor.
 
Ses dalgaları, kulağa elektrik sinyalleri olarak ulaşır, vücut bu sinyallere karşı açıktır ve aldığı her sinyali işler, uyurken bile. Beyindeki amigdala yani ezber yetisi ve duyguları aktive eden bölümde, stres hormonları da aktive ediliyor ve sürekli gürültüye maruz kalmak stres hormonlarında kronik bir artışa neden oluyor.
 
2002’de yapılan başka bir araştırma için (Psychological Science’da yayınlandı) Münih Havalimanı’nda bir çocuğun beynindeki aktiviteler gözlemlendi. Cornell Üniversitesi İnsan Ekolojisi profesörü Gary Evans, gürültü altındayken sağlığı ve bilişsel kabiliyeti değerlendirilen çocukta, gürültüyü duymazdan gelmeye neden olan bir stres tepkimesinin tetiklendiğini belirtiyor. Bu çalışmada, gürültü nedeniyle stres seviyesi yükselen çocuğun sadece zararlı uyaranları göz ardı etmekle kalmadığı, bununla birlikte gerekli uyaranları da duymazdan geldiği görüldü. Evans şöyle açıklıyor, “Bu araştırma, işitmeye zarar vermeyen seviyede bile olsa gürültünün stresi tetiklediği ve zararlı olduğunu gösteren en güçlü ve muhtemelen en tanımlayıcı çalışmalardan biri.”
 
Akademik Heart dergisinde yayınlanan bir başka araştırma da sessizlik ve gürültünün beyin üzerinde tam anlamıyla zıt etkileri olduğuna değiniyor. Bu araştırmada dikkati çeken bir unsur da şu; 2 dakikalık sessizlik, ‘rahatlatıcı müzik’ dinlemekten daha çok rahatlatıyor. Sessizlik ve gürültü esnasında beyindeki kan dolaşımını ve kan basıncındaki değişimleri de ayrıntılı olarak gösteren çalışmayı buradan inceleyebilirsiniz.
 
Gürültünün, bilişsel yeteneklere yönelik etkisini gösteren pek çok araştırma da bulunuyor. Ses kirliliğinin iş ve okulda performansı olumsuz yönde etkilediğini biliyoruz. Bununla birlikte motivasyonu da düşürüyor ve hata yapmayı tetikliyor; okumayı, öğrenmeyi ve problem çözmeyi zorlaştırıyor. Örneğin hava limanı, tren yolu yakınlarında yaşayan ya da okulları bu tür yerlerin yakınında olan öğrencilerin okuma, dil öğrenme ve bilişsel yetenekleri güçlendirme konusunda ciddi zorluklar yaşadıklarını gösteren araştırmalar var.
 
Ancak beyin bir mucize ve kendini onarmanın yolunu biliyor. Yani gürültüye aşırı maruz kaldığınızda kısa süreli bir sessizlik bile beynin aşırı ses yüzünden zarar gören bölümlerini onarmasına yardımcı oluyor. Kısacası yapılacaklar listenizde şimdilik bir Finlandiya yolculuğu görünmüyorsa da her gün beyniniz için en azından birkaç dakika sessizlik sağlamaya dikkat edin. 


ŞUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
Balat Keşfi
Detay

Seyahat

Balat Keşfi

Billur Saatçi’yle Balat’ın tarihi sokaklarındaki vintage butikleri, şirin kafeleri ve antikacıları ziyaret ettik.

Akıl Gücü Yüksek Olanların Ortak Yönleri
Detay

Yaşam

Akıl Gücü Yüksek Olanların Ortak Yönleri

Bu özelliğe sahip olanların 11 alışkanlığı.

Denizkızı Spotify'da!
Detay

Kültür&Sanat

Denizkızı Spotify'da!

Denizkızı.net'in enerjik playlist'i ile canlanın.

YORUM YAZIN
  Ad *
   
  E-posta *
     
  Internet Adresi